Kaakfysiotherapie (Orofasciale Fysiotherapie, OFT)

Wanneer u gezondheidsproblemen heeft die te maken hebben met het niet goed functioneren van spieren en gewrichten in het hoofd, het halsgebied en het kauwstelsel kunt u terecht bij de orofasciale fysiotherapie. De fysiotherapeut die deze behandelvormen beheerst wordt hierom ook wel eens aangeduid als kaakfysiotherapeut.

Na de opleiding fysiotherapie kan er een specialisatie gevolgd worden tot kaakfysiotherapeut ook wel orofaciaal therapeut genoemd. Orofaciaal therapie is een specialisatie die zich specifiek richt op het kaak, nek en halsgebied.

Orofaciale fysiotherapie is een officieel specialisme binnen de fysiotherapie met een eigen beroepsvereniging, extra aantekeningen in het BIG register waardoor uw therapeut bevoegd is tot bepaalde handelingen en een eigen deelregister voor extra kwaliteitswaarborging.

Mogelijke ontstaanswijze van de klachten

Overbelasting, trauma of operatie zijn een van de oorzaken van kaakproblemen.
Overbelasting van de kauwspieren gebeurt door bijvoorbeeld klemmen, knarsen, nagelbijten, lipbijten, wangbijten, kauwgom kauwen, penbijten of tongpersen tegen tanden of gehemelte. Ook kan stress een belangrijke rol spelen bij het ontstaan van overbelasting van de kauwspieren. Denkt u maar aan gezegdes als ‘je verbijten’, en ‘kiezen op elkaar en doorgaan’.
Uw kaakproblemen kunnen echter ook te maken hebben met problemen vanuit het kaakgewricht. Het kaakgewricht bevat een kraakbeenschijf (discus) die verschoven kan zijn (waardoor er geluiden ontstaan) die het gewricht doet blokkeren. Dit kan leiden tot een beperkte mondopening. Verder kunnen kaakproblemen het gevolg zijn van gebitsproblemen. De tanden en kiezen kunnen slijten door tandenknarsen, maar er kan ook gewoon sprake zijn van kiespijn.

Het indicatiegebied ligt enerzijds in klachten die direct aan de kaakgewrichten zijn gerelateerd, anderzijds bestaan er ook klachten
Er kunnen bijvoorbeeld hoofdpijnklachten, oorpijn, nekklachten, slikklachten, duizeligheid, oorsuizen hun oorzaak hebben in het kaakgebied.
Ruim 21% van de Nederlandse bevolking heeft wel eens last van genoemde kaakproblemen, slechts 2-3 % zoekt hulp.

Met onderstaande klachten kunt u bij de Orofaciaal Fysiotherapeut terecht: 

  • Kaakklachten
  • Klemmen van de kaak en tandenknarsen
  • Pijn in het gelaat, kaak of hoofd
  • Aangezichtsverlamming
  • Hoofdpijnklachten
  • Gevolgen van ongelukken en botbreuken, kanker, reuma en andere ziektebeelden met klachten in het hoofd-halsgebied
  • Klachten in het hoofd-halsgebied die te maken hebben met spanningsfactoren

Behandelprocedure Orofaciale Fysiotherapie

Intake:

Tijdens het eerste consult zal een groot deel van de zitting bestaan uit het uitvragen van uw klachten. Aan de hand van een anamnese wordt onderzocht wat de mate en de ernst van uw klachten zijn. Mogelijk dat u verzocht wordt om een vragenlijst in te vullen, om zo voor de therapeut een nog beter beeld te kunnen krijgen van uw gezondheidsprobleem.

Onderzoek:
Aan de hand van de anamnese, zal er een lichamelijk onderzoek worden gedaan. Dit onderzoek zal zich richten op de regio’s waarin u uw klachten aangeeft, en op de gebieden wat volgens de therapeut een relatie kan hebben met uw klachten.

Het onderzoek zal zich richten op het hoofd- en halsgebied. Hierbij kan het zijn dat de therapeut in uw mond kijkt en onderzoekt om bepaald mondgedrag te kunnen herkennen. Het verdere onderzoek zal kijken naar de bewegingen van de kaak, de nek en de bovenrug. Dit geeft de therapeut een duidelijk beeld over uw gewrichten en spieren in de nek, hals en het aangezicht.

Rapportage:
Aan de hand van dit onderzoek zal er een kort (schriftelijk) verslag worden uitgebracht naar uw eventuele verwijzer. Tijdens het behandelproces zal er een tussentijdse evaluatie worden opgesteld, en ter afsluiting van het behandelproces wordt er een brief verzonden.

Behandeling:
Aan de hand van de conclusies die worden getrokken vanuit de intake en het onderzoek, zal met u worden overlegd wat de orofaciaal therapeut voor u kan betekenen. Er zal u een behandelplan worden voorgelegd. De behandelingen zullen er op gericht zijn om op een zo efficiënt mogelijke wijze uw klachten te laten verminderen. Dit kunnen technieken zijn die zowel in de mond, als in het gelaat kunnen worden uitgevoerd. Denk hierbij aan rektechnieken van de kauwmusculatuur, of van massage van andere belangrijke spieren in de hoofd-halsregio.

Naast behandelingen van uw hoofd-halsregio, kan de behandeling ook gericht zijn op uw schouderregio en de nek. Door middel van mobilisatietechnieken of manipulaties, kan de invloed van uw klacht op een veilige manier positief worden aangepakt.

Naast alle ‘hands-on’ activiteiten, zal er mogelijk voor u een selectie worden gemaakt uit een aantal oefeningen die u thuis kunt uitvoeren.

Verzekering / Verwijzing

De behandeling wordt door de verzekering vergoed indien u aanvullend verzekerd bent voor fysiotherapie. Sinds 2007 kunt u zonder verwijzing van de huisarts via de directe toegankelijkheid rechtstreeks naar de fysiotherapeut.